“Тэрбум мод” үндэсний хөтөлбөр эв нэгдлийн эхний шанг татлаа

2021-10-11 10:04:16

Монгол Улсын нийт газар нутгийн 76.9 хувь нь цөлжилтөд нэн хүчтэй өртөж, нутаг орны төдийгүй бүс нутгийн хэмжээнд шороон шуурга дэгдэх үндсэн шалтгаан болоод байгаа энэ үед Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх НҮБ-ын индрээс “2030 он хүртэлх 19 жилийн хугацаанд Монгол Улсын хэмжээнд нэг тэрбум мод тарина” хэмээн мэдэгдсэн нь өнгөрсөн есдүгээр сарын цочир сонин үзэгдэл байлаа. Тэрбээр Ерөнхийлөгч болсон цагаасаа хойш хэдэнтээ “Улстөржилтөө одоо зогсооё. Монгол Улсынхаа төлөө нэгдэж, үр дүнтэйгээр хамтран ажиллая” хэмээн мэдэгдсэн ч яг үнэндээ түүх намтар, үйл хэргийнх нь өнгөрсөн цаг хугацааг бодвол итгэхэд амаргүй, дагахад бэрхтэй яриа байсан гэдгийг энд зориуд хэлэх хэрэгтэй. Гэсэн ч 2019 онд батлагдсан Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтөөр Монгол Улсын төрийн тэргүүн улс төрийн шавар шавхай бүр рүү туучин орж, гутлынхаа улыг бохирлоод байх боломжгүй болсон хууль эрх зүйн хашилтад итгэж болох шалтгаант нөхцөл үүссэн нь үнэн. Харин хоёр дахь үндэслэл нь НҮБ-ын индрээс хийсэн дээрх мэдэгдэл. Өөрөөр хэлбэл, Үндсэн хуулийн зүйл Ерөнхийлөгчийг заалт хүссэн ч, эс хүссэн ч улстөржилтөөс холдуулснаар Монгол Улсын үнэт зүйл, өв соёл, гадаад харилцаа, эв нэгдлийг манлайлан ажиллах эрхээр хязгаарлагдсан төрийн тэргүүний бүрэн эрхийг тэрбээр ийн өндөр үүдээр нээхээр шийдсэн бололтой юм.

Өндөр үүд гэхийн учир шалтгаан монголчууд дор бүрнээ цөлжилт эрчимжсэнээр ой мод, урсах ус, талын салхи, нөмөр сүүдэр дор сэтгэл талбиун амьдрах боломжгүй болж буйгаа гүнээ ойлгон ухамсарладаг ч энэ болгоноо хадгалж үлдэхийн тулд олонх нь хашааныхаа модноос хол очиж, мод жимс тарих боломжгүй байсанд оршино. Харин энэ удаад Монгол Улсын хэмжээнд тэрбум мод тарьснаар цөлжилт эрчимжсэн газар нутгийн дөрвөн хувийг моджуулж, нийт газар нутгийн 7.9 хувь нь ойгоор бүрхэгдэнэ гэдэг сайн мэдээ, сайн үр дүнгийн төлөө хойшоо суух хүн гарахгүй нь тодорхой. Үүнийг өнгөрсөн өдрүүдэд эрчимжсэн мод тарих хөдөлгөөн батлах бөгөөд үндэсний аж ахуйн нэгжүүд болон төрийн байгууллагууд дор бүрнээ ойжуулалтын талбай сонгон авч, тариалалтаа эхлүүлсэн нь Ерөнхийлөгчийн шийдвэр зөв байсныг баталсан.

Магадгүй тэдний олонх нь ердөө сар хүрэхгүй өдрийн өмнө “Тэрбум мод тарих боломжгүй” хэмээн эргэлзэж байсан бол Хятад улс 20 жилийн дотор 100 тэрбум мод тарих хөтөлбөр эхлүүлж, амжилттай хэрэгжүүлж байгааг, Вьетнам улс 2025 он гэхэд тэрбум мод ургуулах амлалтандаа хүрэхэд ойрхон буйгаа зарласныг, байгаль цаг уурын хувьд бэрх нөхцөлд аж төрдөг Пакистан улс хүртэл 10 тэрбум мод тарьж ургуулахаар бүх хүчээ дайчлан ажиллаж эхэлсэн гэдгийг сонсож дуулж, сонирхож үзсэн ч байх. Нэг ёсны танин мэдэх цаг хугацаа монголчуудад хэрэгтэй байж. Тэр нь ердөө сар хүрэхгүй хоногийн хугацаатай байж.

Харин одоо эргэлзэж байгаа хүмүүст дуулгахад Монгол Улсын нийт газар нутгийн хэмжээ 1.5 сая км.квадрат. Нэг га талбайд төрлөөсөө хамаараад 2,500-3,500 ширхэг мод тарьдаг. Ингэж тооцохоор тэрбум мод тарихад 290-200 мянган га талбай хэрэгтэй. Энэ бүх тооцоог эрдэмтэн судлаачид гаргасан бөгөөд тэдний зүгээс модыг шинжлэх ухааны үндэстэй тарих заавар зөвлөгөөг өгч, зохион байгуулалтын ажилд хамтран ажиллахаар болсон.

Түүнчлэн энэ дунд маш сонирхолтой нэг дэмжлэг олны анхаарлыг татсан нь бараг л үл эвлэх зарчимд гарын үсэг зурж, сөрөг дайралтад хэзээд бэлэн улс төрийн намууд нэгэн дор цуглаж, “Тэрбум мод” үндэсний хөдөлгөөнд нэгдэж, хамтдаа мод тарьсан 2021 оны аравдугаар сарын 8-ны өдрийн үйл явдал байлаа. Монгол Ардын нам, Ардчилсан нам, Хөдөлмөрийн үндэсний нам, Монголын ногоон нам, Иргэний зориг-Ногоон нам, Монголын уламжлалын нэгдсэн нам, Бүгд найрамдах нам, Монголын социал демократ нам, Эрх чөлөөг хэрэгжүүлэгч нам, Монголын консерватив нам, Үнэн ба зөв нам, Тусгаар тогтнол эв нэгдлийн нам, Гэр хорооллын хөгжлийн нам зэрэг 14 нам, эвсэл уг арга хэмжээнд оролцсон. Мөн тэд дор бүрнээ “Ирээдүйд амьдрах үр хүүхдийнхээ төлөө, улс эх орныхоо төлөө улстөржихгүй хамтран ажиллах ганц сэдэв бол уур амьсгалын өөрчлөлт, цөлжилтийг сааруулах мод тарих ажил. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн энэ санаачилга цаг үеэ олсон туйлын чухал алхам боллоо” хэмээн дэмжсэн. Энэ бол үндсэндээ нийгмийн сайн сайхны төлөө улс төрийн намууд нэгэн зорилго дор хамтдаа нэгдсэн үйл явдал, идэвх санаачилга, ирээдүйд өөр олон сайн, сайхан зорилгын төлөө нэгдэн ажиллах, нийгмийг уриалах сайн замын үүд нээгдсэн хэрэг юм. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн санаачилсан “Тэрбум мод” үндэсний хөтөлбөр эх газрыг хамгаалах шигээ эв нэгдлийг манлайлах учиртай байж. Тэрбээр Үндсэн хуулиар олгогдсон бүрэн эрхээ улстөрч шиг бус Ерөнхийлөгч шиг хэрэгжүүлэхээ ийн хоёронтаа баталлаа. Шүүх эрх мэдлээс татгалзсан эхний шийдвэр нь оновчтой зөв байсан шиг  “Мод ургуулах бол улстөржиж, намчирхаж, хийрхэх зүйл биш. Талцал, хуваагдлаа больж, байгаль орчноо хамгаалах, цөлжилт, газрын доройтлын эсрэг үндэстнээрээ эв нэгдэлтэй, нэг зүгт харж зүтгэх цаг болсон” гэдэг уриалга нь бас үнэн байв. Гэхдээ олон оноог нэг алдаа дардаг гэж үзвэл ирээдүй цаг түүний ард бус урд бий. Өөрчлөлтийг нь хэмжиж дүгнэх цаг хугацаа зургаан жилээр хэмжигдэж буйг анхааруулья. Улс төрийн намуудыг зөрчилд бус эв нэгдэлд уриалсан тэрбум дахь модыг суулгах тэр өдөр 19 жилийн дараа гэдгийг ахиж бас сануулья. Ямартай ч энэ удаад “Тэрбум мод” үндэсний хөтөлбөр улс төрийн намуудын эв нэгдлийн эхний шанг татлаа. Энэ бол амжилт бас үр дүн юм. Мод тарьцгаая.

      
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ipost.MN хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэмхэмжээг зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдолыг 95050503 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд :





(0/800)